Bardzo się cieszę na dzisiejszą notkę, bo w moim prywatnym rankingu, a nawet w pierwszej trójce najlepszych malarzy przełomu XIX i XX wieku, znajdują się: Sorolla, Sargent i właśnie Thaulow.

Z obrazem Fritsa Thaulowa „Zima nad rzeką Simoa” (1883), na wystawie w Muzeum Narodowym w Warszawie, styczeń 2023.

Ach, co to była za wystawa! Do dziś ją wspominam, zwłaszcza, ze mogłam na własne oczy zobaczyć dzieło rewelacyjnego Fritsa Thaulowa czy obrazy Andersa Zorna, ale też poznać wielu nieznanych mi dotąd świetnych malarzy skandynawskich. „Przesilenie - Malarstwo Północy przełomu XIX/XX” - jedna z najlepszych wystaw w Muzeum Narodowym w Warszawie ostatniej dekady.

Peder Severin Krøyera „Zmiana warty w Kopenhadze”, 1888.

Erik Werenskiold „Na równinie”, 1883.

Mina Carlson - Bredberg, "Autoportret", 1889.

Oscar Björck "Wodowanie łodzi", 1884.

Skupmy uwagę na jednym artyście: Frits Thaulow. Kiedy pierwszy raz natrafiliśmy na jego malarstwo w internecie, mój mąż powiedział: „gość maluje pejzaże podobne do twoich”. Zamurowało mnie. Może to kwestia kolorystyki pejzaży, tak charakterystyczna dla północy Europy? Podobne rośliny, powietrze, pogoda… Ale też wybór kadrów. Czyżbyśmy podobnie odczuwali i widzieli? Chyba coś w tym jest... Może dlatego tak go lubię, bo jego widzenie świata jest mi bliskie...

Frits Thaulow (właśc. Johan Frederik Thaulow; 1847–1906) był jednym z najbardziej znanych norweskich artystów XIX wieku.
Urodził się w Christianii (obecnie Oslo), w rodzinie o artystycznych tradycjach. Był synem zamożnego aptekarza Haralda Conrada Thaulowa oraz Nicoline („Niny”) Louise Munch, córki malarza Jacoba Muncha (nie mylić z Edwardem, tym od „Krzyku”).
Frits kształcił się w Akademii Sztuk Pięknych w Kopenhadze w latach 1870–1872. Następnie w latach 1873–1875 był uczniem malarza Hansa Gude w Karlsruhe. W kolejnych latach przebywał głównie w Paryżu, gdzie francuscy impresjoniści wywarli znaczący wpływ na rozwój jego twórczości. 
Thaulow był jednym z pierwszych artystów malujących w Skagen, na północy Jutlandii, które wkrótce zasłynęło dzięki tzw. malarzom ze Skagen. Przybył tam w 1879 roku wraz ze swoim przyjacielem Christianem Krohgiem, który przekonał go, aby spędził tam lato i jesień. Przybyli z Norwegii małą łodzią Thaulowa. Thaulow, który specjalizował się w malarstwie marynistycznym, zwrócił się ku ulubionym tematom Skagen – rybakom oraz łodziom na brzegu.
W 1880 roku powrócił do Norwegii jako przekonany naturalista. Razem z Christianem Krohgiem i Erikiem Werenskioldem szybko stał się jednym z liderów młodych artystów walczących o bardziej otwarte i bogatsze środowisko sztuki w Norwegii. Był także jednym z inicjatorów pierwszej Wystawy Jesiennej (Høstutstillingen) w 1882 roku.

Portret przedstawiający Fritsa Thaulowa, pędzla Christiana Krohga, 1881.

Na początku lat 80. XIX wieku Thaulow zainicjował tzw. „Akademię Plenerową” przy wodospadzie Haugfossen w Modum. Wraz z młodszymi artystami, takimi jak Kalle Løchen, Gustav Wentzel oraz Edvard Munch (ten od "Krzyku'), doskonalił tam naturalistyczne środki wyrazu w malarstwie. 

"Górski potok. Zima", 1898.

W 1874 roku Thaulow ożenił się z Ingeborg Charlotte Gad. Z tego małżeństwa urodziła się córka, późniejsza aktorka kina niemego, Else Frölich. Małżeństwo zakończyło się rozwodem w 1886 roku.
W tym samym roku artysta poślubił Alexandrę Lasson, córkę adwokata rządowego, Christiana Lassona i Alexandry Cathrine Henriette von Munthe af Morgenstierne. Dzięki temu małżeństwu Thaulow był spokrewniony z wieloma znanymi postaciami norweskiego życia kulturalnego, m.in. z malarką Odą Krohg (żoną Christiana Krohga), śpiewaczką i dyrektorką teatru Bokken Lasson oraz Soffi Lasson, która była żoną duńskiego poety Holgera Drachmanna. Kilka z sióstr Lasson należało do środowiska bohemy Christianii. Z drugiego małżeństwa miał troje dzieci: Haralda Thaulowa, Ingrid Thaulow i Christiana Lassona Thaulowa.

"La Dordogne", 1903.

W 1888 roku odbył 60 dni kary więzienia po tym, jak uderzył właściciela i redaktora gazety Aftenposten, Amandusa Schibsteda. Niestety nic więcej nie znalazłam.

„Zima w Vestre Aker”, 1887.

Thaulow przeniósł się do Francji w 1892 roku i mieszkał tam do 1906 roku. W 1898 roku odwiedził Stany Zjednoczone. W Paryżu stał się znaną postacią w środowisku artystycznym i zdobył międzynarodową renomę, między innymi dzięki prezentowaniu swoich prac na słynnym Salonie. Dzięki swojemu przyjaznemu usposobieniu, obracał się w kręgach wielu znanych postaci, takich jak Marie Curie, rzeźbiarz Auguste Rodin, ilustrator Aubrey Beardsley oraz pisarze Oscar Wilde, August Strindberg i Herman Bang. Wkrótce odkrył, że paryskie widoki miasta mu nie odpowiadają. Jego najlepsze obrazy powstały w małych miejscowościach, takich jak Montreuil-sur-Mer (1892–1894), Dieppe i okoliczne wioski (1894–1898), Quimperlé w Bretanii (1901) oraz Beaulieu-sur-Dordogne w departamencie Corrèze (1903). Jednym z jego najsłynniejszych dzieł powstałych po przeprowadzce do Francji był „Uliczka we francuskiej wiosce”. W Dieppe Thaulow i jego żona Alexandra zyskali dużą popularność: zaprzyjaźnili się z artystą Charlesem Conderem i spotkali Aubrey’a Beardsleya. 

Ponte Pietra, Werona, 1894.

Wiele z jego najbardziej znanych norweskich motywów pochodzi z miejscowości Åsgårdstrand, gdzie jeden z centralnych placów nazwano jego imieniem. Kariera Thaulowa była niemal bezprecedensowa wśród norweskich artystów – prawdopodobnie jest on jednym z najlepiej reprezentowanych norweskich malarzy w kolekcjach poza Norwegią. Choć niektórzy krytycy określali jego twórczość jako „malarstwo pocztówkowe” o schematycznym charakterze, jego obrazy kolekcjonowali m.in. kompozytor Claude Debussy oraz amerykańscy przedsiębiorcy Andrew Carnegie i Randolph Hearst.

"Z okolic Christianii", 1880.

Za swoją działalność artystyczną Thaulow został uhonorowany wieloma norweskimi i zagranicznymi odznaczeniami. W 1892 roku otrzymał tytuł kawalera I klasy Orderu Świętego Olafa, a w 1905 roku został mianowany komandorem II klasy tego orderu za zasługi dla sztuki. Był również oficerem francuskiej Legii Honorowej, a także kawalerem włoskiego Orderu Świętych Maurycego i Łazarza oraz tunezyjskiego Orderu Nichan Iftikhar.
Zmarł podczas pobytu malarskiego w Holandii w 1906 roku. Duński krytyk Georg Brandes napisał w jego nekrologu, że po Edvardzie Griegu, Henriku Ibsenie, Bjørnstjerne Bjørnsonie i Fridtjofie Nansenie żaden Norweg nie rozsławił imienia Norwegii tak szeroko jak Thaulow.

„Młyn wodny”, 1882.

Po śmierci artysty jego żona, Alexandra Thaulow, wydała w 1908 roku zbiór jego rękopisów i listów zatytułowany I Kamp og i Fest: Historier om ham selv og om andre („W walce i w świętowaniu: historie o nim samym i o innych”). W 1929 roku opublikowała także własne wspomnienia w książce Mens Fritz Thaulow malte („Gdy Fritz Thaulow malował”), wydanej przez Gyldendal Norsk Forlag.
W Norweskiej Galerii Narodowej znajduje się 37 jego dzieł. Inne znaczące ekspozycje obejmują Muzeum Ermitażu w Sankt Petersburgu, Museum of Fine Arts w Bostonie oraz Busch-Reisinger Museum na Uniwersytecie Harvarda.

"Strumień wiosną", 1901.

*************************************************************************************

Życzę wszystkim Państwu pięknej Niedzieli Miłosierdzia Bożego!

Na koniec notki tradycyjnie załączam moje pejzaże z wodą z różnych miejsc, w różnych porach roku. Przy okazji zapraszam do naszego sklepiku https://www.ahart.pl/ - w związku z wiosennymi porządkami, już od jutra, czyli od poniedziałku 13 kwietnia, wszystko (oprócz komiksów) obniżamy o 10%. Akcja potrwa do końca kwietnia. Potem część prac zostanie wycofana z oferty. Aby otrzymać zniżkę, proszę wpisać kod w koszyku: -10% NA WIOSNĘ
Zaglądajcie Państwo także na moją autorską stronę https://slodkowska.pl/ - gdzie znajdziecie większość moich prac, starannie posegregowaną i przypisaną do konkretnych folderów (zawsze można pytać mailowo o dostępność prac, które widnieją w galerii, a których nie ma w sklepie, najlepiej poprzez e-mail: [email protected] ).

Kiedyś powiedziałam do męża: tylko kiedy maluję pejzaże, czuję się naprawdę wolna. "Iłżanka. Przed, pod i za mostem", 2023.

"Jesień nad Wisłą. Okolice Gassów", 2025.

„Rzeczka Jeziorka 2. Okolice Prażmowa”, 2026.

https://no.wikipedia.org/wiki/Frits_Thaulow
https://en.wikipedia.org/wiki/Frits_Thaulow

https://encrypted-tbn0.gstatic.com/licensed-image?q=tbn:ANd9GcSarVg1ph7_2U4TlXFZfZwggyoZE9SpLaBlcpSXrH9dYO7EFEqzXL3aQXndPxtq6J9DmG3SQpe04pBzYwiRw3oZ9q9nPjkRQqueJRFiK3EIDcGEUScTWrQdtAOLW0UwfpT68aRklIl5jsKv&s=19

https://commons.wikimedia.org/wiki/File:A_Stream_in_Springtime.JPG

https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Frits_Thaulow-La_Dordogne.jpg

https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Frits_Thaulow_-_Winter_-_Google_Art_Project.jpg

https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Frits_Thaulow_-_From_the_Outskirts_of_Kristiania_-_NG.M.03140_-_National_Museum_of_Art,_Architecture_and_Design.jpg

https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Fritz_Thaulow_Watermill_1892.jpg

https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Frits_Thaulow_-_Mountain_stream,_Winter_(1898).jpg

 

 

 

 

 

 

---

tagi: pejzaż  słodkowska  thaulow  malarstwo północy 

	agnieszka-slodkowska
	12 kwietnia 2026 10:00

21     784    15 zaloguj sie by polubić